(TĂCN) – Chiều ngày 9/4, trong khuôn khổ Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Bắc Ninh đã có những đóng góp quan trọng tại phiên thảo luận tổ về tình hình kinh tế – xã hội và các kế hoạch tài chính, đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Như So phát biểu thảo luận tại tổ.
Tại phiên làm việc, các đại biểu đã tập trung phân tích sâu sắc Báo cáo của Chính phủ, đánh giá toàn diện bức tranh kinh tế năm 2025 và những tháng đầu năm 2026. Trong bối cảnh địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, các ý kiến từ Đoàn Bắc Ninh không chỉ mang tính phản biện mà còn hiến kế những giải pháp căn cơ nhằm khơi thông các “điểm nghẽn” về vốn, thể chế và nhân lực để thúc đẩy nền kinh tế phát triển bền vững.
Tham gia thảo luận, đại biểu Nguyễn Như So, Chủ tịch Hiệp hội Thức ăn chăn nuôi Việt Nam đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò hạt nhân của khu vực kinh tế tư nhân – bộ phận hiện đóng góp tới 51% GDP và thu hút hơn 80% lực lượng lao động. Đại biểu cho rằng, trong giai đoạn 2026-2030, việc làm cho kinh tế tư nhân lớn mạnh không chỉ dừng lại ở khẩu hiệu “hỗ trợ” mà phải là một chiến lược “tự cường” thông qua 5 nhóm giải pháp bứt phá. Cụ thể, về cơ chế tín dụng, đại biểu đề xuất cần thực thi quyết liệt gói tín dụng ưu đãi 200.000 tỷ đồng với lãi suất thấp hơn thị trường từ 1,5% đến 2%. Điểm mới trong kiến nghị này là việc thay đổi tư duy quản trị rủi ro, chuyển từ cho vay dựa trên tài sản thế chấp sang cho vay dựa trên dòng tiền và uy tín thanh toán. Đây là chìa khóa để các doanh nghiệp công nghệ, khởi nghiệp – những đơn vị giàu ý tưởng nhưng thiếu tài sản hữu hình có thể tiếp cận nguồn lực để phát triển.
Đại biểu cũng đề nghị tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và hoàn thiện môi trường pháp lý theo hướng thực chất, triệt để và đo đếm được. Đại biểu cho rằng phát triển xanh không còn là “trang sức” mà là tấm vé thông hành để hàng hóa Việt Nam tiến ra thế giới. Việc chậm trễ trong ban hành các cơ chế hỗ trợ lãi suất cho dự án xanh (theo Nghị quyết 198/2025/QH15) cần được khắc phục ngay để doanh nghiệp kịp thời thích ứng với các hàng rào kỹ thuật về carbon của quốc tế. Từ yêu cầu phát triển bền vững, bảo đảm an ninh lương thực, an ninh nguồn cung và nâng cao năng lực tự chủ quốc gia, đại biểu đề nghị cần có cách tiếp cận đầy đủ hơn đối với doanh nghiệp tư nhân trong lĩnh vực nông nghiệp. Bởi làm tốt nông nghiệp không chỉ xuất khẩu nông sản, mà còn chủ động một phần nguồn nguyên liệu chiến lược cho công nghiệp chế biến và công nghiệp xanh.
Để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, trong kỷ nguyên AI và chuyển đổi số, đại biểu đề nghị Chính phủ hỗ trợ đào tạo lại lao động ngay tại doanh nghiệp. Đây là cách tiếp cận thực dụng, rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn sản xuất.
Liên quan đến những rào cản trực tiếp trong hệ thống tài chính, đại biểu Phạm Văn Thịnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh đã thẳng thắn chỉ ra thực trạng thiếu hụt thanh khoản và chi phí vốn đang ở mức quá cao, đe dọa trực tiếp đến mục tiêu tăng trưởng.
Theo phân tích của đại biểu, khi lãi suất huy động vượt ngưỡng 8% và lãi suất cho vay các lĩnh vực không ưu tiên chạm mốc 15%, doanh nghiệp gần như không thể có lãi để tái đầu tư. Đặc biệt, sự lệch pha giữa tăng trưởng tín dụng (2,5%) và tăng trưởng huy động (chỉ 0,4%) đang tạo ra áp lực đứt gãy dòng vốn cục bộ. “Chúng ta không thể đánh đồng tất cả hoạt động bất động sản vào một nhóm để thắt chặt. Cần phải có cái nhìn biện chứng và tách bạch giữa bất động sản đầu cơ với bất động sản tư liệu sản xuất,” đại biểu Phạm Văn Thịnh nhấn mạnh.
Từ lập luận đó, đại biểu kiến nghị Chính phủ cần tách các khoản vay đầu tư hạ tầng khu, cụm công nghiệp và nhà xưởng cho thuê ra khỏi nhóm bất động sản thông thường. Thực tế, đây là hạ tầng nền tảng cho sản xuất. Việc áp mức lãi suất 12% hiện nay là quá sức chịu đựng của doanh nghiệp hạ tầng. Đại biểu đề nghị điều chỉnh hệ số an toàn cho nhóm này về mức 100% và đưa lãi suất cho vay bất động sản công nghiệp xuống dưới 10% để thu hút đầu tư, tạo đà cho sản xuất công nghiệp.
Bên cạnh các vấn đề về vốn, các đại biểu Đoàn Bắc Ninh cũng đặc biệt quan tâm đến an ninh lương thực và năng lực tự chủ quốc gia. Đại biểu Nguyễn Như So đề xuất cần nhìn nhận doanh nghiệp tư nhân trong nông nghiệp như những “đầu tàu” công nghệ. Nông nghiệp không chỉ là xuất khẩu thô mà phải là mắt xích quan trọng của công nghiệp chế biến và công nghiệp xanh.
Để đạt được mục tiêu này, các đại biểu thống nhất kiến nghị Chính phủ, cần cải cách hành chính thực chất, cắt giảm ít nhất 30% thời gian và chi phí tuân thủ; nhân rộng cơ chế “luồng xanh” cho các doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật. Kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2026-2030 cần tập trung vào hạ tầng kết nối vùng, hạ tầng số và các dự án có tính lan tỏa cao, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí. Xóa bỏ tư duy “xin – cho”, chuyển mạnh sang tư duy phục vụ và đồng hành cùng doanh nghiệp.
Xuân Thủy
