(TĂCN) – Trong dòng chảy của nền kinh tế nông nghiệp hiện đại, việc tìm kiếm một hướng đi vừa đảm bảo thu nhập, vừa giữ gìn được những giá trị bản sắc là bài toán không dễ lời giải. Thế nhưng, tại xã Gia Phú, tỉnh Lào Cai, mô hình nuôi gà Hồ thương phẩm của gia đình anh Lê Văn Dũng đã chứng minh một chân lý giản đơn: Khi những giá trị đặc sản truyền thống được kết hợp với tư duy chăn nuôi bài bản, chúng sẽ tạo nên sức bật kinh tế mạnh mẽ, mở ra hướng đi mới cho nông dân vùng cao.
Đàn gà của gia đình anh Dũng.
Nhắc đến gà Hồ, người ta thường nghĩ ngay đến làng Lạc Thổ (Bắc Ninh) – vùng đất của những bức tranh dân gian Đông Hồ nổi tiếng. Hình ảnh chú gà trống oai vệ, chân to, mã đẹp từ lâu đã trở thành biểu tượng của sự no đủ, sung túc và tinh thần thượng võ của người Việt. Không chỉ có giá trị tâm linh và thẩm mỹ, gà Hồ còn đứng đầu bảng trong danh sách các loại “tiến vua” nhờ chất lượng thịt thơm ngon, săn chắc mà ít giống gà nào bì kịp.
Tuy nhiên, việc đưa một giống gà “quý tộc” từ vùng đồng bằng Bắc Bộ lên thích nghi với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng của tỉnh miền núi Lào Cai là một quyết định đầy táo bạo. Tại thôn Chính Tiến, xã Gia Phú, anh Lê Văn Dũng là một trong những người tiên phong hiện thực hóa ý tưởng đó. Anh nhận thấy rằng, thị trường thực phẩm ngày nay đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ: Người tiêu dùng không chỉ cần “ăn no” mà đang hướng tới “ăn ngon, ăn sạch” và đặc biệt ưa chuộng các dòng thực phẩm bản địa có nguồn gốc rõ ràng.
Mô hình của anh Dũng hiện duy trì quy mô khoảng 2.000 con gà Hồ thương phẩm, được nuôi gối lứa liên tục trong năm. Nhìn vào con số này, ít ai biết được những khó khăn bước đầu khi phải thuần dưỡng giống gà đòi hỏi kỹ thuật chăm sóc khắt khe này.
Điểm khác biệt lớn nhất trong mô hình của anh Dũng chính là sự chủ động. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn giống từ bên ngoài vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro về dịch bệnh và chất lượng, anh đã đầu tư hệ thống máy ấp trứng tại gia.
“Tôi chọn cách mua trứng về tự ấp nở. Việc này không chỉ giúp giảm chi phí đầu vào mà quan trọng hơn là tôi kiểm soát được sức khỏe của gà con ngay từ khi mới chui ra khỏi vỏ,” anh Dũng chia sẻ.
Chiến lược “nuôi gối lứa” cũng là một điểm sáng trong tư duy quản lý. Bằng cách chia đàn theo nhiều độ tuổi khác nhau, trang trại của anh luôn có sản phẩm cung ứng ra thị trường, tránh tình trạng “đứt lứa” và giúp dòng tiền của gia đình luôn được luân chuyển nhịp nhàng.
Để một giống gà có trọng lượng lớn (gà trống có thể đạt trên 4kg/con) mà vẫn giữ được độ săn chắc của thịt, quy trình chăn nuôi đóng vai trò quyết định. Anh Dũng đã biến khu chăn nuôi của mình thành một hệ thống vận hành khoa học.
Chuồng trại được anh Dũng chia làm 3 khu biệt lập: Khu gà mới nở (cần sưởi ấm và chế độ dinh dưỡng đặc biệt), khu gà sinh trưởng và khu gà vỗ béo chuẩn bị xuất bán. Việc này giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ lây lan chéo dịch bệnh – “kẻ thù” số một của ngành chăn nuôi.
Dù là nuôi thương phẩm, nhưng để giữ đúng hương vị “gà Hồ”, anh Dũng tuyệt đối không lạm dụng thức ăn công nghiệp. Anh tận dụng nguồn nông sản dồi dào tại địa phương như ngô, thóc, cám gạo phối trộn với rau xanh. Đây chính là bí quyết giúp thịt gà thơm, da vàng giòn và không bị mỡ. Công tác tiêm phòng vaccine và vệ sinh chuồng trại được thực hiện nghiêm ngặt theo khuyến cáo của cơ quan thú y. Trong bối cảnh dịch bệnh trên gia cầm diễn biến phức tạp, sự cẩn trọng này chính là “bảo hiểm” cho toàn bộ tài sản của gia đình.
Sau khoảng 4 – 5 tháng nuôi, một con gà Hồ có thể đạt trọng lượng từ 3 – 4kg. Với mức lợi nhuận dao động từ 20.000 – 25.000 đồng/con sau khi trừ mọi chi phí, mô hình này mang lại thu nhập ổn định và cao hơn hẳn so với nuôi các giống gà thông thường hay trồng các loại cây màu kém hiệu quả.
Nhưng giá trị không chỉ nằm ở đồng lãi trên mỗi đầu con. Cái hay của mô hình gà Hồ là “đầu ra tìm đến đầu vào”. Nhờ danh tiếng về chất lượng, thương lái thường tìm đến tận trang trại để đặt hàng, đặc biệt là vào các dịp lễ, Tết – thời điểm gà Hồ trở thành món quà biếu sang trọng và ý nghĩa. Điều này giúp người nông dân thoát khỏi nỗi lo “được mùa mất giá” hay bị ép giá vốn thường thấy trong sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ.
Nhìn rộng hơn từ mô hình của gia đình anh Dũng, chúng ta thấy thấp thoáng bóng dáng của một nền nông nghiệp hiện đại: Nông nghiệp gắn liền với bảo tồn. Gà Hồ là gen quý của quốc gia. Việc nhân rộng mô hình nuôi thương phẩm tại các địa phương như Lào Cai chính là cách tốt nhất để bảo tồn nguồn gen này – không phải bằng cách nhốt chúng trong phòng thí nghiệm, mà bằng cách đưa chúng vào đời sống sản xuất, biến chúng thành giá trị kinh tế.
Câu chuyện làm giàu của anh Lê Văn Dũng tại xã Gia Phú không chỉ là câu chuyện về một cá nhân vượt khó. Đó là minh chứng cho thấy: Khi người nông dân biết trân trọng những giá trị bản sắc, biết áp dụng khoa học kỹ thuật và có một tư duy thị trường sắc bén, đất nghèo cũng có thể nở hoa.
Trần Thu
