Mùa xuân ở miền Bắc nước ta có đặc điểm nổi bật là hiện tượng mưa phùn và nồm ẩm. Hiện tượng nồm ẩm làm độ ẩm trong không khí rất cao lên tới trên 90% thậm chí tới 100%; trong khi đó nhiệt độ lúc này khoảng 17-250C là những điều kiện thuận lợi để vi sinh vật gây bệnh cho gia cầm phát triển, đồng thời muỗi và côn trùng là những vật chủ trung gian truyền bệnh phát triển mạnh. Mùa xuân cũng là mùa có thời tiết rất dễ thay đổi do còn xen lẫn những đợt không khí lạnh còn sót lại của mùa đông nên làm giảm sức đề kháng của gia cầm. Do những yếu tố bất lợi trên mà việc phòng bệnh cho gia cầm vào mùa xuân cần được tăng cường để giảm thiểu tác động của môi trường đến sức khỏe của gia cầm. Các biện pháp cần được thực hiện như sau:
Ảnh: KT
- Chăm sóc nuôi dưỡng
Đảm bảo lượng ăn và hàm lượng dinh dưỡng theo từng lứa tuổi và từng loại gia cầm.
Cung cấp đầy đủ nước sạch cho gia cầm uống, bổ sung men tiêu hóa hoặc vitamin tổng hợp để tăng cường sức đề kháng cho gia cầm.
Chú ý mật độ nuôi phù hợp không nên nuôi gia cầm mật độ cao.
Độ ẩm trong chuồng cũng ảnh hưởng rất lớn đến sự điều chỉnh thân nhiệt của gia cầm, để khắc phục hạn chế ảnh hưởng cần phải giữ chuồng trại luôn khô ráo.
Độ thông thoáng phù hợp sẽ đảm bảo duy trì không khí sạch trong chuồng nuôi nếu điều kiện thông thoáng kém kết hợp chất độn chuồng ẩm ướt sinh nhiều khí NH3, H2S, đồng thời làm tăng nguy cơ phát sinh các bệnh ký sinh trùng, bệnh cầu trùng và các bệnh đường hô hấp. Điều chỉnh thông thoáng bằng cách nâng, hạ bạt che chắn hai bên chuồng, tắt, bật quạt thông gió cuối chuồng (nếu có). Nếu gà dồn lại một phía là bị gió lùa cần phải che kín hướng gió thổi.
Ánh sáng có vai trò rất quan trọng, do vậy cần chú ý bổ sung ánh sáng phù hợp có tác dụng giúp gia cầm thu nhận lượng thức ăn, nước uống tốt. Đồng thời sự phân bố ánh sáng đều trên nền chuồng giúp gia cầm phát triển đồng đều, khỏe mạnh.
Đối với chăn nuôi chăn thả hoặc bán chăn thả cần lưu ý thời gian thả gia cầm ra ngoài phải muộn hơn vào những ngày nhiệt độ xuống thấp và nên thả vào những ngày nắng ráo.
- Vệ sinh thú y
Máng ăn, máng uống phải được vệ sinh rửa sạch hàng ngày trước khi cho ăn, uống.
Sử dụng nước sạch, đảm bảo yêu cầu về tiêu chuẩn nước uống trong chăn nuôi.
Sử dụng thức ăn chất lượng đạt tiêu chuẩn chất lượng theo từng lứa tuổi của gia cầm.
Hàng ngày quét dọn khu vực chăn nuôi, hành lang chuồng nuôi.
Phát quang bụi rậm, làm cỏ xung quanh chuồng nuôi và khu vực xung quanh.
Khai thông cống rãnh, lấp các hố, vũng nước đọng xung quanh khu vực chăn nuôi để tránh muỗi, dĩn phát triển.
Thường xuyên quét mạng nhện, bụi bẩn bám trên trần, tường, lưới bao quanh chuồng nuôi.
Định kỳ phun thuốc khử trùng khu vực chăn nuôi 1 lần/tuần. Cần lựa chọn thuốc khử trùng thân thiện với môi trường, tránh sử dụng những loại thuốc khử trùng có thể gây hại cho con người cũng như con vật và môi trường. Sử dụng thuốc đúng liều lượng và dung lượng phun theo đúng hướng dẫn của nhà sản xuất.
Định kỳ diệt chuột và phun thuốc diệt muỗi, côn trùng ở quanh khu vực chuồng nuôi.
Sử dụng chế phẩm sinh học trong chất độn chuồng, đảm bảo chuồng nuôi luôn khô ráo. Phân gia cầm có thể xử lý bằng cách ủ với các chế phẩm sinh học sau đó đem sử dụng làm phân bón cũng làm giảm ô nhiễm môi trường hoặc có thể cho vào bao nilon dày buộc kín để trong 1 thời gian nhất định rồi sử dụng làm phân bón.
Phun thuốc khử trùng khu vực chăn nuôi để phòng tránh dịch bệnh. Ảnh: KT
Gà ốm loại hoặc chết phải nhanh chóng chuyển ra khu vực cách ly và tiến hành mổ khám bệnh tích, chẩn đoán nhanh để có hướng phòng trị. Nếu có nghi ngờ về bệnh truyền nhiễm nguy hiểm phải báo cáo ngay cho thú y cơ sở.
Hạn chế sự liên quan tiếp xúc từ các dãy chuồng hoặc ô chuồng đang bị bệnh.
Sau khi mổ khám số gà ốm, chết phải được đốt hoặc chôn sâu sau đó phun khử trùng toàn bộ khu vực vừa xử lý.
- Công tác quản lý và phòng bệnh bằng vắc xin
Quản lý tốt công tác cách ly người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi. Phải có khu vực khử trùng hoặc hố khử trùng trước khi vào khu vực có gia cầm.
Người chăn nuôi phải có quần áo bảo hộ hoặc có quần áo riêng cho khu chăn nuôi.
Vào đầu giờ sáng hàng ngày, kiểm tra tình trạng đàn gia cầm: đàn gà khỏe mạnh ăn uống bình thường hay là có biểu hiện bất thường như ủ rũ, bỏ ăn, chảy nước mắt, nước mũi, thở khò khè…
Kiểm tra phân xem có tình trạng phân màu xanh trắng, phân sáp màu nâu, phân có lẫn máu tươi…
Khi thấy đàn gia cầm có biểu hiện không bình thường cần cách ly ngay số con ốm yếu, mổ khám những con chết để xác định nguyên nhân và có biện pháp phòng trị kịp thời.
Sử dụng đầy đủ các loại vắc xin cho đàn gia cầm theo đúng hướng dẫn của thú y cơ sở, đặc biệt là các loại vắc xin phòng bệnh Newcastle và cúm gia cầm đối với gà; vắc xin dịch tả vịt, cúm gia cầm đối với thủy cầm.
BSTY. Nguyễn Thị Nga
